Oscar'da En İyi Yabancı Film dalında Semih Kaplanoğlu'nun Bal filminin 5 film arasına girememesiyle Türk sinemasının Oscar hayali bu yıl da hüsranla sonuçlandı. Türkiye’nin Oscar serüveninde daha önceki yıllarda da aday adaylığı aşamasında kalmasında sorun, Türkiye Sinema Platformu tarafından seçilen aday adayı filmlerde mi yoksa yaklaşık 4 bin kişiden oluşan ön jüri üyelerini etkileyecek lobi faaliyetleri ve tanıtım çalışmalarının parasızlıktan dolayı yeterince yapılamamasında mı?
Habertürk’ten Mehmet Çalışkan, Türk filmlerinin Oscar’a aday olamamasının altındaki sorunu araştırdı. Yönetmenler, yapımcılar ve dağıtımcılar da Türk filmlerinin Oscar'a neden aday olamadıklarını yorumladılar. Kimine göre sorun aday adayı olarak belirlenen filmlerde kimine göre lobi faaliyetleri ve tanıtım çalışmalarında. Kimine göre Oscar'ı o kadar da önemsememek gerek. Ortak yorum ise para olmaması. Sorunu filmlerde görenlere göre de lobi faliyetleri ve tanıtım çalışmalarında görenlere göre de Oscar'a aday olmanın tek yolu yüksek miktarlarda paranın harcanması. İşte yönetmen ve yapımcıların konuya ilişkin görüşleri:
Murat Şeker (Yönetmen): “Sınırları zorlamalıyız”
Oscar ödülleri, sinema piyasasının en büyük ve en görkemli organizasyonu. O vitrinde yer alabilmek için sınırları zorlamak gerek. Dev prodüksiyonlara, evrensel temalı işlere imza atmak gerekiyor. Ayrıca lobi faaliyetlerinin yetersizliği de burada önemli bir etken. Yakında Oscar'a aday olabilecek filmler çekeceğiz. Hatta ödülü bile alabiliriz.
Mehmet Soyaslan (Yapımcı): “İlgi çekecek film yapmalıyız”
Türk filmlerinin Oscar'a aday olamamasının nedeni lobi çalışmalarından, tanıtım faaliyetlerinden kaynaklanmıyor. Tek nedeni var o da filmlerin ön jüri üyelerinin ilgisini çekmemesi. Sanat filmleriyle Oscar'a aday olunmaz. Aday adayı olarak belirlenen filmler Türkiye'de bile birkaç bin kişi tarafından izlenirken Oscar'a nasıl aday olacak? İlgi çekecek filmleri göndermemiz gerekiyor. Bu yılki aday adayı olan 'Bal' filmini Türkiye'de kaç kişi izledi? Tabii lobi faliyetleri ve tanıtım için de çok para gerekli.
Erden Kıral (Yönetmen-Yapımcı): “Tanıtım yapamıyoruz”
Bir Türk filminin Oscar'a aday olmamasının tek nedeni yaklaşık 4 bin kişi olan ön seçici kurul üyelerine ulaşamamamızdır. Aday adayı filmlerimiz için Amerika'da birkaç gösterim yapılıyor. O gösterimlere de taş çatlasa 20-30 ön seçici kurul üyesi katılıyor. Hal böyle olunca da adaylık şansımız kalmıyor. Ön seçici kurul üyelerinin kimlerden oluştuğu bir sır değil. Aday adayı birçok filmimiz aday olan diğer filmlerden daha iyiydi ama onlar tanıtımı iyi yaptılar.
Yüksel Aksu (Yönetmen): “Bizim Oscar politikamız yok”
Bu işin tek çözümü lobi faaliyetlerine ve tanıtım çalışmalarına ağırlık vermek. Amerika'da Oscar görevlileri var. Bu adamların tek işi kendi ülkelerinin aday adayı olan fimlerini ön jüri üyelerine empoze etmek. Bizim böyle bir görevlimiz yok. Bizim sinemamızın daha bir Oscar politikası yok. Oscar çalışmaları yapsın diye bir ajansla anlaşmanız için 1 milyon dolar gerek. Bizim hangi yapımcımızın bu kadar parayı çıkaracak gücü var?
Murat Saraçoğlu (Yönetmen): “Maddi-manevi destek şart”
Cannes ve Berlin'de ödül almamız Türk sineması adına daha değerli. Bu yüzden Oscar'a aday olmamız çok dert değil. Pazar açısından büyüdüğümüzde Oscar'a aday da oluruz, ödül de alırız. Aday adayı filmlerimizin Amerika'da tanıtımının yeterince yapılmadığı, lobi çalışmalarının istenen düzeye gelmediğini düşünüyorum. Ortada aday adayı bir film varsa bütün sinema camiası ve kamuoyu maddi-manevi desteklemeli.
Şükrü Avşar (Yapımcı): “Oscar şimdilik bir ütopya”
Bir Türk filminin Oscar’a aday olması, yapımcısının, yönetmeninin, senaristinin ve oyuncularının kırmızı halıda yürüyen ilk Türkler olması ütopya. En azından kısa vadede. Teknik açıdan, konu bakımından, senaryo ve çekim yönünden henüz Oscar’a aday olabilecek bir film çekemedik. Lobimiz yok ve paramız yok. Vizyonumuz kısıtlı. Ancak bir gün gelecek deneme yanılma yoluyla Oscar’a aday olabileceğiz.
Türkiye'nin Oscar Aday Adayı Filmleri
- Kaç Para Kaç (2000) Reha Erdem
- Büyük Adam Küçük Aşk (2001) Handan İpekçi
- 9 (2002) Ümit Ünal
- Uzak(2003) Nuri Bilge Ceylan
- 2004'te başvurular erkene alındığı için başvuru tarihi kaçırıldı
- Gönül Yarası (2005) Yavuz Turgul
- Dondurmam Gaymak (2006) Yüksel Aksu
- Takva (2007) Özer Kızıltan
- Üç Maymun (2008) Nuri Bilge Ceylan
- Güneşi Gördüm (2009) Mahsun Kırmızıgül
- Bal (2010) Semih Kaplanoğlu